test1 'Raadsels van het rund. Operaties 2' van Jacq Vogelaar
Start > Jacq Vogelaar > boektitel

Jacq Vogelaar: Raadsels van het rund. Operaties 2

  • Beschrijving

Titel: Raadsels van het rund. Operaties 2, 1978
Uitgever: De Bezige Bij, 1978
ISBN13: 978-90-234-0623-5ISBN: 9789023406235


Flaptekst / Beschrijving

De procédés die Jacq Firmin Vogelaar in zijn vorige boeken ontwikkelde - met hun mogelijkheden voor satire, essayisme en simultane uitbeelding - hebben nu tot een zeer gevarieerd en mobiel boek geleid. In Raadsels van het rund begint de geplande encyclopedie op volle toeren te malen.

De roman is verdeeld in acht nachten. De operties die in deze nachten wordt uitgevoerd behelzen de bouw van een mechaniek, waarvoor een tekst als handleiding dient. Tegen beter weten in neemt de de ex-architekt Ekke Wagenaar aan, dat als de sleutel van het voorschrift gevonden is, de funktie van het apparaat duidelijk zal zijn.
Elke bewerking (elke interpretatie van de tekst) levert een ander bouwsel op. De ene keer een spreekstoel, de andere keer een automatische venus, of een ruïne. Het worden ook operaties in andere zin: iedere operatie is een geval van vivisektie.

Er wordt geen geschiedenis verteld maar een konstellatie in beweging getoond met alle elementen die tezamen de bewustzijnstoestand van de centrale figuur uitmaken.
Wel is het een historische roman. Met als uitgangspunt de onmogelijkheid om de hedendaagse werkelijkheid als een samenhangend geheel te zien en te geloven in een automatische vooruitgang, wordt, met verwijzing naar het begin van de renaissance, de geschiedenis van de techniek en de geschiedenis van de waanzin behandeld als twee zijden van één ontwikkeling. Gesteld voor de keuze: aanpassen aan de sociale machinerie óf uitgeschakeld worden, kiezen alle figuren in de roman voor een vorm van zwijgen. De een wordt inderdaad met stomheid geslagen, de ander vecht tegen stroom van woorden.

"Raadsels van het rund (1978) van toen nog Jacq Firmin Vogelaar geldt als een van de meest hermetische romans van de moderne Nederlandse literatuur. Wetenschap, architectuur, kunst en taal zijn er de leidende principes. Wie deze experimentele historische roman wil doorgronden, kan daarvoor bij uitstek terecht in Sluiproutes & dwaalwegen, een studie van Anthony Mertens uit 1991. Die belicht daarin fragmenten van de roman en toont aan dat ze voor een belangrijk deel bestaan uit aangepaste citaten die afkomstig zijn uit vele en heel diverse bronnen. In het geheel van de roman blijken die ontleningen steeds een bijzondere functie te hebben." (Jef van Gool in LiTTerair, september 2006)