Start > Jacq Vogelaar > boektitel

Jacq Vogelaar: Meer speelruimte. Terugschrijven 3

  • Beschrijving

Titel: Meer speelruimte. Terugschrijven 3, 1998
Uitgever: De Bezige Bij, 1998
ISBN13: 978-90-234-3739-0ISBN: 9789023437390


Flaptekst / Beschrijving

De stukken in dit boek zijn voor een deel geschreven in de marge van twee vorige essaybundels, Terugschrijven (1987) en Striptease van een ui (1993), en voor een deel als vervolg erop. Het gaat hier om het lezen zelf, als kunst en kunde.

'Ik ben er stellig van overtuigd dat je pas weet wat je leest wanneer je een boek opnieuw leest. Dat gebeurt al wanneer je aan je lectuur terugdenkt; het nadenken is in zekere zin herlezen. Herlezen is voor een lezer een belangrijk middel om zich alles wat er in de eerste ronde onbewust tussen lezer en tekst gebeurt, bewust te worden en daardoor het boek eigen te maken. Anders gezegd: de reflecterende lezer, de herlezer, doet expliciet wat de naïeve lezer onbewust doet: hij geeft rekenschap van de verschillende fasen die de gewone lezer, als hij de tekst op de voet volgt, doorloopt.'

Meer speelruimte bevat zulke leesverslagen, bovendien leest Vogelaar die van andere medeplichtige lezers, schrijvende lezers en lezende schrijvers; in een aantal gevallen blijkt herlezen ook herzien te worden. Als speelruimte onder meer de literaire ruimte vormt waar de transformatie plaatsvindt van ongeschreven naar geschreven wereld, is dat ook de plaats waar de lezer de rol van de schrijver overneemt, waar hij doorschrijft op wat hij gelezen heeft. 'De lectuur van de actieve lezer is de uitvoering van het werk, en die kan zo eigenzinnig zijn dat je zou kunnen spreken van roman X in de vertolking van lezer Y.

Inhoud
- Waar zit je lezer? Tussen twee foto's van André Kertész (Raster 69, 1995)
- Verdwalen in eigen stad. Over kees fens 1986-1992 (Het literair klimaat 1986-1992, 1993)
- De kunst van het lezen (gastcollege gehouden op 12 april 1991 aan de Groningse letterenfaculteit; ook opgenomen in Speelruimte, 1991)
- Aansluitingen / correspondenties (gastcollege op 24 april 1991 in Groningen; ook opgenomen in Speelruimte, 1991)
- Brief aan Louis Andriessen over kunst en politiek (De slag van Andriessen, 1993)
- Zinspelen in het vragenvuur. Over 'Kersebloed' van Charlotte mutsaers (Bzzlletin 225, april 1995)
- Strategie van de dubbelzinnigheid. Bij herlezing van René Gysen (Heibel, lente 1985)
- Een leven voor een boek. Over Daniël Robberechts (De Groene Amsterdammer, 1992)
- Een spiegel voor de onbekende lezer. De dagboeken van Robberechts (De Nieuwe Maand, april-mei 1993)
- Roman van innerlijke gebeurtenissen. Een herlezing Van Malte Laurids Brigge van Rainer Maria Rilke (Nexus nummer 20, 1998)
- James Joyce behandeld door Simon Vestdijk (Simon Vestdijk: de schrijver als lezer; Vestdijk-jaarboek 1997)
- Nathalie Sarraute en haar lezer (Lust & Gratie 43, herfst 1994)
- Dwars door de wereld van het boek. Over Marthe Robert (Lust & Gratie 48, winter 1995/1996)
- Met eigen woorden. Maurice blanchot: schrijvende lezer of lezende schrijver? (Het wakende woord. Literatuur, ethiek en politiek bij Maurice Blanchot, 1997)
- Het geheim van het dubbele vraagteken. Over de dierenverhalen van Toon Tellegen (Het literair klimaat 1986-1992, 1993)
- 'In één ademtocht droeg hij zijn stem aan hen over'. Over Mensenlandschappen van Näzim Hikmet (Raster 70, 1995)
- Filmlezen: na de film (De Groene Amsterdammer, december 1996)
- De roman Karakter gelezen door een film (Skrien, 1997)
- 'We zitten vol heden' . Over de oorlogsdagboeken van Victor Klemperer (De Groene Amsterdammer, augustus 1997)
- 'Poging tot een dialoog met de wereld als een monoloog tegen de wereld'. Over drie romans van Wolfgang Koeppen (Het Nieuw Wereldtijdschrift, 1995)
- Schrijven voor de vorm. Over schrijversdagboeken (De witte raaf, 1996)